ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਬੁੱਧਵਾਰ ਨੂੰ ਇਰਾਨ ਲਈ ਆਪਣੀ ਯਾਤਰਾ ਸਲਾਹ ਅਪਡੇਟ ਕਰਦਿਆਂ ਆਪਣੇ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ “ਜਿੰਨਾ ਜਲਦੀ ਹੋ ਸਕੇ” ਇਰਾਨ ਛੱਡਣ ਦੀ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਵੱਲੋਂ ਚੇਤਾਵਨੀ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ ਕਿ ਇਰਾਨ ਵਿੱਚ ਸੁਰੱਖਿਆ ਹਾਲਾਤ ਅਸਥਿਰ ਹਨ ਅਤੇ ਦੇਸ਼ ਭਰ ਵਿੱਚ ਹਿੰਸਕ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਜਾਰੀ ਹਨ, ਜੋ ਕਿਸੇ ਵੀ ਸਮੇਂ ਹੋਰ ਭੜਕ ਸਕਦੇ ਹਨ
ਅਪਡੇਟ ਕੀਤੀ ਗਈ ਐਡਵਾਈਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਰਾਨ ਵਿੱਚ ਰਹਿ ਰਹੇ ਆਸਟ੍ਰੇਲੀਆਈ ਨਾਗਰਿਕਾਂ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਆ ਖ਼ਤਰਿਆਂ ਦੇ ਮੱਦੇਨਜ਼ਰ ਤੁਰੰਤ ਨਿਕਲਣ ਬਾਰੇ ਗੰਭੀਰਤਾ ਨਾਲ ਸੋਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਸਰਕਾਰ ਮੁਤਾਬਕ, ਮੌਜੂਦਾ ਸਥਿਤੀ ਬਹੁਤ ਹੀ ਅਸਥਿਰ ਹੈ ਅਤੇ ਅਚਾਨਕ ਬਦਲ ਸਕਦੀ ਹੈ
ਇਰਾਨ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ 28 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਦੋਂ ਮਹਿੰਗਾਈ ਅਤੇ ਤੇਹਰਾਨ ਵਿੱਚ ਵਪਾਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਦੁਕਾਨਾਂ ਬੰਦ ਕਰਨ ਦੇ ਫੈਸਲੇ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੜਕਾਂ ’ਤੇ ਆ ਕੇ ਰੋਸ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਅਸ਼ਾਂਤੀ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਦੇਸ਼ ਦੇ ਹੋਰ ਹਿੱਸਿਆਂ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਪੱਛਮੀ ਇਲਾਕਿਆਂ ਤੱਕ ਫੈਲ ਗਈ, ਜਿੱਥੇ ਕੁਰਦ ਅਤੇ ਲੋਰ ਘੱਟਸੰਖਿਆਕ ਵਸਦੇ ਹਨ
ਨਾਰਵੇ ਅਧਾਰਤ ਮਨੁੱਖੀ ਅਧਿਕਾਰ ਸੰਸਥਾ ‘ਇਰਾਨ ਹਿਊਮਨ ਰਾਈਟਸ’ ਮੁਤਾਬਕ, ਹੁਣ ਤੱਕ ਘੱਟੋ-ਘੱਟ 27 ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ 18 ਸਾਲ ਤੋਂ ਘੱਟ ਉਮਰ ਦੇ ਪੰਜ ਨਾਬਾਲਿਗ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ ਹੀ, ਇਰਾਨੀ ਅਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲਾਂ ਦੇ ਜਵਾਨਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਦੀ ਵੀ ਪੁਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਪੁਲਿਸ ਕਰਮਚਾਰੀ ਨੂੰ ਗੋਲੀ ਮਾਰ ਕੇ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ।
ਮੌਜੂਦਾ ਅਸ਼ਾਂਤੀ ਨੂੰ 2022-23 ਦੇ ਉਸ ਵੱਡੇ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਅੰਦੋਲਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਭ ਤੋਂ ਗੰਭੀਰ ਮੰਨਿਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਜੋ ਮਹਿਸਾ ਅਮੀਨੀ ਦੀ ਹਿਰਾਸਤ ਵਿੱਚ ਮੌਤ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਹਾਲਾਂਕਿ ਇਹ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨ ਅਜੇ ਤੱਕ 2009 ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਚੋਣਾਂ ਬਾਅਦ ਵਾਲੀਆਂ ਰੈਲੀਆਂ ਜਾਂ ਪਿਛਲੇ ਅੰਦੋਲਨ ਜਿਹੇ ਵੱਡੇ ਪੱਧਰ ’ਤੇ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚੇ, ਪਰ ਇਹ ਦੇਸ਼ ਵਿੱਚ ਵਧ ਰਹੇ ਆਰਥਿਕ ਦਬਾਅ ਨੂੰ ਜ਼ਰੂਰ ਦਰਸਾਉਂਦੇ ਹਨ
ਇਸ ਦਰਮਿਆਨ, ਇਰਾਨ ਦੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮਸੂਦ ਪੇਜ਼ੇਸ਼ਕੀਆਨ ਨੇ ਸੁਰੱਖਿਆ ਬਲਾਂ ਨੂੰ ਆਰਥਿਕ ਮਸਲਿਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕੇ ਹੋ ਰਹੇ ਸ਼ਾਂਤਮਈ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਾਂ ਖ਼ਿਲਾਫ਼ ਸਖ਼ਤੀ ਨਾ ਕਰਨ ਦੇ ਹੁਕਮ ਦਿੱਤੇ ਹਨ। ਕੈਬਨਿਟ ਮੀਟਿੰਗ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਜਾਰੀ ਕੀਤੀ ਗਈ ਇੱਕ ਵੀਡੀਓ ਵਿੱਚ ਉਪ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਮੁਹੰਮਦ ਜਾਫ਼ਰ ਘੈਮਪਨਾਹ ਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਸ਼ਾਂਤਮਈ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਹਿੰਸਕ ਉਪਦ੍ਰਵੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸਪਸ਼ਟ ਅੰਤਰ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈ।
ਉਨ੍ਹਾਂ ਕਿਹਾ ਕਿ ਜੋ ਲੋਕ ਹਥਿਆਰਾਂ ਨਾਲ ਪੁਲਿਸ ਜਾਂ ਫੌਜੀ ਠਿਕਾਣਿਆਂ ’ਤੇ ਹਮਲੇ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ, ਉਹ ਪ੍ਰਦਰਸ਼ਨਕਾਰੀ ਨਹੀਂ ਸਗੋਂ ਉਪਦ੍ਰਵੀ ਹਨ, ਅਤੇ ਸਰਕਾਰ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਫ਼ਰਕ ਕਰਨਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਮਝਦੀ ਹੈ
